TSUE ogranicza praktykę naliczania odsetek w kredytach konsumenckich – co naprawdę zmienia wyrok z 23 kwietnia 2026 r. (C-744/24)?

TSUE ogranicza praktykę naliczania odsetek w kredytach konsumenckich – co naprawdę zmienia wyrok z 23 kwietnia 2026 r C-74424

Wyrok Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej z 23 kwietnia 2026 r. w sprawie C-744/24 to jedno z ważniejszych rozstrzygnięć ostatnich miesięcy dla osób posiadających kredyty konsumenckie. Dotyczy on praktyki, która przez lata była stosowana przez część banków i instytucji finansowych – naliczania odsetek nie tylko od faktycznie wypłaconego klientowi kapitału, ale także od kosztów kredytu, takich jak ubezpieczenie czy inne opłaty doliczane do finansowania.

Zarys sytuacji – na czym polegał problem?

Sprawa, która trafiła do TSUE, dotyczyła umowy kredytu konsumenckiego, w której część środków formalnie objętych kredytem nie została wypłacona klientowi, lecz została przeznaczona na pokrycie kosztów – w tym składki ubezpieczeniowej. Jednocześnie bank naliczał odsetki od całej tej kwoty, czyli zarówno od środków faktycznie przekazanych konsumentowi, jak i od kosztów kredytu.

W praktyce oznaczało to, że konsument płacił odsetki także od kwot, które stanowiły koszt samego kredytu, a nie środki oddane do jego dyspozycji. To istotna różnica, ponieważ z ekonomicznego punktu widzenia kredytobiorca nie korzystał z tych środków w sposób swobodny – były one przeznaczone na pokrycie zobowiązań wynikających z umowy.

Stanowisko Trybunału

Trybunał jednoznacznie rozstrzygnął tę kwestię. Wskazał, że zgodnie z dyrektywą 2008/48 stopa oprocentowania kredytu powinna być stosowana wyłącznie do kwoty faktycznie wypłaconej konsumentowi, natomiast koszty kredytu (takie jak prowizje, opłaty czy składki ubezpieczeniowe) stanowią odrębną kategorię – całkowity koszt kredytu ponoszony przez konsumenta.

W konsekwencji Trybunał uznał, że niedopuszczalne jest konstruowanie umów w taki sposób, aby oprocentowanie obejmowało również koszty kredytu, które nie stanowią wypłaconego kapitału.

wyrok z 23 kwietnia 2026 r. (C-744/24)

Dlaczego ten wyrok jest tak istotny?

Na pierwszy rzut oka można uznać, że jest to techniczne rozstrzygnięcie dotyczące definicji. W rzeczywistości jednak jego znaczenie jest o wiele szersze.

Po pierwsze, wyrok uderza w konkretny model konstruowania kredytów, w którym koszty kredytu były „kredytowane”, a następnie traktowane jak kapitał przy naliczaniu odsetek.

Po drugie, ma bezpośredni wpływ na przejrzystość ofert kredytowych. Jednym z celów dyrektywy 2008/48 jest umożliwienie konsumentowi porównania ofert oraz realnej oceny kosztu kredytu.

Po trzecie, wyrok wpisuje się w utrwaloną linię orzeczniczą TSUE, która wzmacnia ochronę konsumenta poprzez wymóg przejrzystości i jasnego rozdzielenia elementów umowy.

Co to oznacza dla kredytobiorców?

Wyrok nie powoduje automatycznie nieważności umów ani nie oznacza, że każdy kredyt konsumencki zawiera wadliwe postanowienia. Jego znaczenie ma jednak bardzo praktyczny charakter.

Może stanowić podstawę do kwestionowania sposobu naliczania odsetek, badania prawidłowości RRSO oraz – w określonych przypadkach – zastosowania sankcji kredytu darmowego.

Komentarz – co ten wyrok zmienia w praktyce?

Z perspektywy praktyki sądowej wyrok ma duże znaczenie, ale nie wprowadza całkowicie nowej zasady. Trybunał potwierdził to, co wynikało już z konstrukcji przepisów – jednak uczynił to wprost w odniesieniu do konkretnej praktyki rynkowej.

Najważniejsze wnioski są trzy:

Po pierwsze – bank nie może łączyć kapitału z kosztem kredytu.

Po drugie – kluczowa staje się dokładna analiza umowy.

Po trzecie – pozycja konsumenta w sporze wyraźnie się wzmacnia.

TSUE ogranicza praktykę naliczania odsetek w kredytach konsumenckich - podsumowanie wyroku C-744/24

Wyrok TSUE C-744/24 z 23 kwietnia 2026 r. jasno wskazuje granicę: odsetki mogą być naliczane od kapitału, ale nie od kosztów kredytu.

Dla wielu kredytobiorców może to oznaczać możliwość zakwestionowania części kosztów.

Jeżeli posiadają Państwo kredyt konsumencki i chcą sprawdzić, czy w Państwa umowie odsetki były naliczane również od kosztów kredytu – warto poddać ją analizie.

W celu wstępnej, bezpłatnej weryfikacji mogą Państwo przesłać umowę na adres: biuro@vindigo.com.pl.

adwokat Adam Pietrak

Adam Pietrak

Partner w Kancelarii Adwokackiej Vindigo Pietrak&Paździora Sp.p. Absolwent Wydziału Prawa i Administracji Uniwersytetu Warszawskiego oraz Studiów Podyplomowych Uniwersytetu Łódzkiego (Wycena Nieruchomości). Wpisany na listę adwokatów prowadzoną przez Okręgową Radę Adwokacką w Łodzi. Numer licencji: (LOD/Adw/1206)

Udostepnij post