Czy WIBOR zniknie z obecnego kredytu Czym jest POLSTR i czy warto podpisać aneks

Czy WIBOR zniknie z obecnego kredytu Czym jest POLSTR i czy warto podpisać aneks

Czy WIBOR zniknie z obecnego kredytu Czym jest POLSTR i czy warto podpisać aneks

Otrzymałeś z banku aneks dotyczący oprocentowania kredytu? A może słyszałeś, że WIBOR ma zniknąć i zastanawiasz się, czy Twoja rata zostanie automatycznie przeliczona?

Najważniejsza informacja jest prosta:

zakończenie stosowania WIBOR w nowych umowach nie oznacza, że WIBOR natychmiast zniknie ze wszystkich kredytów zawartych wcześniej.

Według aktualnego harmonogramu nowe umowy oparte na WIBOR nie powinny być zawierane po 31 grudnia 2026 roku. Jednocześnie najważniejsze wskaźniki WIBOR 1M, 3M i 6M mają być nadal opracowywane do 31 grudnia 2036 roku. Natomiast od 1 stycznia 2027 roku mają służyć przede wszystkim do obsługi umów zawartych wcześniej.

Dlatego przed podpisaniem aneksu trzeba sprawdzić nie tylko nazwę nowego wskaźnika, ale również marżę banku, sposób ustalania oprocentowania, datę zmiany i skutki finansowe dla kredytobiorcy.

Czy WIBOR automatycznie zniknie z obecnego kredytu?

Nie.

Jeżeli masz kredyt hipoteczny albo gotówkowy oparty na WIBOR 1M, 3M lub 6M, sama reforma wskaźników referencyjnych nie powoduje automatycznego usunięcia WIBOR z Twojej umowy.

W maju 2026 roku ogłoszono, że WIBOR dla terminów 1M, 3M i 6M ma być publikowany do końca 2036 roku. Nie przewidziano zatem natychmiastowego, ustawowego przeliczenia wszystkich istniejących kredytów na POLSTR.

Znaczenie mają przede wszystkim:

– treść podpisanej umowy,

– regulamin obowiązujący w dniu jej zawarcia,

– klauzula awaryjna dotycząca zaprzestania publikowania wskaźnika,

– ewentualne późniejsze aneksy,

– propozycja przedstawiona obecnie przez bank.

Czym jest POLSTR?

POLSTR to nowy wskaźnik referencyjny stopy procentowej, oficjalnie publikowany od 2 czerwca 2025 roku.

Administratorem wskaźnika jest GPW Benchmark. POLSTR przedstawia średni poziom oprocentowania jednodniowych transakcji depozytowych zawieranych na hurtowym rynku pieniężnym.

W przeciwieństwie do WIBOR jest to wskaźnik typu overnight, określany jako wskaźnik „patrzący wstecz”. Na podstawie jego dziennych wartości mogą być obliczane składane stopy POLSTR 1M, 3M i 6M.

W praktyce oznacza to, że POLSTR i WIBOR nie są identycznymi wskaźnikami. Różnią się między innymi:

– rodzajem danych wykorzystywanych do obliczeń,

– okresem, którego dotyczą,

– sposobem uwzględniania zmian sytuacji rynkowej,

– metodą wyznaczania oprocentowania za dany okres.

Czy POLSTR będzie niższy od WIBOR?

Nie można tego zagwarantować.

Wartość obu wskaźników może się zmieniać. Sam fakt przejścia na POLSTR nie oznacza automatycznie, że rata kredytu będzie zawsze niższa.

Na końcowy koszt kredytu wpływają również:

– wysokość marży banku,

– sposób składania dziennych wartości POLSTR,

– częstotliwość aktualizacji oprocentowania,

– zastosowany spread korygujący,

– długość okresu odsetkowego,

– saldo pozostałego kapitału.

Dlatego porównywanie wyłącznie aktualnej wartości WIBOR z aktualną wartością POLSTR może prowadzić do błędnych wniosków.

📚

Przydatne artykuły o WIBOR:

Czy bank może sam zmienić WIBOR na POLSTR?

Bank nie otrzymuje przez samą reformę nieograniczonego prawa do dowolnego przepisania umowy. Możliwość zmiany wskaźnika trzeba ocenić na podstawie:
  1. postanowień umowy,
  2. treści klauzuli awaryjnej,
  3. obowiązujących przepisów,
  4. zakresu zgody wymaganej od kredytobiorcy,
  5. treści proponowanego aneksu.
Obecnie przyjęty model reformy zakłada pozostawienie WIBOR w istniejących umowach w okresie przejściowym, ponieważ wskaźnik ma być nadal publikowany aż do końca 2036 roku. Nie oznacza to jednak, że banki nie będą proponować dobrowolnych aneksów. Każdy taki dokument powinien zostać sprawdzony przed podpisaniem.

Czy musisz podpisać aneks przysłany przez bank?

Nie zakładaj ani tego, że musisz go podpisać, ani tego, że jego odrzucenie zawsze będzie korzystne.

Najpierw sprawdź:

1. Jaki wskaźnik ma zastąpić WIBOR?

W aneksie powinno być jasno wskazane:

– czy będzie to podstawowy POLSTR,

– składany POLSTR 1M, 3M lub 6M,

– inny indeks z rodziny POLSTR,

– wskaźnik ustalany z przesunięciem czasowym.

2. Czy zmienia się marża banku?

Zmiana wskaźnika nie powinna być analizowana w oderwaniu od marży.

Nawet jeżeli nowy wskaźnik jest w chwili podpisania aneksu niższy, podwyższenie marży albo dodanie spreadu może zmienić końcowy koszt kredytu.

3. Czy wprowadzono spread korygujący?

WIBOR i POLSTR są obliczane inaczej. Bank może zaproponować spread, którego celem jest wyrównanie ekonomicznych różnic między wskaźnikami.

Trzeba sprawdzić:

– jak spread został obliczony,

– czy jest stały,

– czy może się zmieniać,

– czy zwiększa oprocentowanie,

– przez jaki okres będzie stosowany.

4. Kiedy nastąpi zmiana?

Aneks powinien określać konkretną datę albo dający się jednoznacznie ustalić mechanizm zmiany.

Nieprecyzyjne sformułowania mogą później utrudniać sprawdzenie, czy bank prawidłowo nalicza raty.

5. Co się stanie, gdy POLSTR przestanie być publikowany?

Nowa umowa lub aneks powinny zawierać przejrzystą klauzulę awaryjną.

Trzeba ustalić:

– kto wybierze kolejny wskaźnik,

– na jakiej podstawie,

– czy bank będzie mógł zrobić to jednostronnie,

– czy klient otrzyma informację przed zmianą,

– czy zmieni się również marża lub spread.

6. Czy w aneksie znajdują się dodatkowe oświadczenia?

Szczególną uwagę trzeba zwrócić na postanowienia, w których kredytobiorca:

– potwierdza pełne wykonanie obowiązków informacyjnych przez bank,

zrzeka się roszczeń

– uznaje prawidłowość wcześniejszych rozliczeń,

– potwierdza, że nie ma zastrzeżeń do dotychczasowego oprocentowania.

Takie zapisy nie zawsze występują, ale przed podpisaniem dokumentu trzeba sprawdzić cały aneks, a nie tylko tabelę z nowym oprocentowaniem.

Co stanie się z ratą kredytu?

Rata może:

– wzrosnąć,

– spaść,

– pozostać na zbliżonym poziomie,

– zmieniać się w innym rytmie niż dotychczas.

Do rzetelnej oceny potrzebne jest porównanie co najmniej dwóch wariantów:

1. dalszego wykonywania obecnej umowy z WIBOR,

2. wykonywania umowy po przyjęciu aneksu z POLSTR.

Porównanie powinno obejmować nie tylko pierwszą ratę, ale również sposób ustalania oprocentowania w kolejnych okresach.

Jakie dokumenty przygotować do analizy aneksu?

Potrzebne będą:

umowa kredytowa,

– wszystkie dotychczasowe aneksy,

– regulamin kredytu,

– propozycja nowego aneksu,

– pismo przewodnie banku,

– aktualny harmonogram,

– historia oprocentowania,

– historia spłat,

– formularz informacyjny lub ESIS, jeśli został przekazany.

FAQ

Vindigo Kancelaria Adwokacka Łódź- Najczęstsze pytania

Nie. Decyzja o zakończeniu stosowania wskaźnika w nowych umowach nie powoduje automatycznie nieważności umów zawartych wcześniej. 

Nie. Do czasu zmiany zasad rozliczeń obowiązuje dotychczasowa umowa, o ile nie nastąpi inne zdarzenie przewidziane w umowie lub przepisach. 

Nie należy podpisywać go wyłącznie dlatego, że bank wyznaczył krótki termin. Najpierw trzeba sprawdzić skutki prawne i finansowe dokumentu. 

Nie. POLSTR został wybrany jako docelowy wskaźnik mający zastępować WIBOR w nowych rozwiązaniach rynkowych. 

Jeżeli otrzymałeś aneks dotyczący zmiany oprocentowania, przygotuj umowę, regulamin, harmonogram i propozycję banku. 

Vindigo Kancelaria Adwokacka Pietrak & Paździora może przeanalizować dokument przed jego podpisaniem i wskazać możliwe warianty działania. 

Sama zmiana nazwy wskaźnika nie odpowiada jeszcze na pytanie, czy aneks jest dla kredytobiorcy korzystny. 

adwokat Adam Pietrak

Adam Pietrak

Partner w Kancelarii Adwokackiej Vindigo Pietrak&Paździora Sp.p. Absolwent Wydziału Prawa i Administracji Uniwersytetu Warszawskiego oraz Studiów Podyplomowych Uniwersytetu Łódzkiego (Wycena Nieruchomości). Wpisany na listę adwokatów prowadzoną przez Okręgową Radę Adwokacką w Łodzi. Numer licencji: (LOD/Adw/1206)

Udostepnij post